ذکر ایام هفته
  حوزه نت
  پایگاه های اسلامی

  سایت رهبری
  بیانات رهبری
آیت الله جعفری تهرانی
  بیانات رهبری
  خبرنامه
جهت عضویت در خبرنامه از فرم زیر استفاده نمایید

ایمیل*
تلفن همراه*
تصویر امنیتی
خانواده / نگاهی کوتاه به آداب و سبک زندگی دینی در سبک زندگی فاطمی

شاید بتوان گفت یکی از اصول مهم در زندگی بویژه زندگی مشترک از خودگذشتی است. در زندگی حضرت زهرا سلام الله علیها نیز ایثار موج می زند.

• ایثار و از خودگذشتی در زندگی


شاید بتوان گفت یکی از اصول مهم در زندگی بویژه زندگی مشترک از خودگذشتی است. در زندگی حضرت زهرا سلام الله علیها نیز ایثار موج می زند.
در یکی از صبحگاهان امام علی علیه السلام فرمود: فاطمه جان! آیا غذایی داری تا گرسنگی ام برطرف شود؟ پاسخ داد: نه، بخدایی که پدرم را به نبوت و شما را به امامت برگزید سوگند که دو روز است در منزل غذایی کافی نداریم، آنچه بود به شما و فرزندانم دادم و خود از غذای اندک موجود استفاده نکردم. امام با تأسف فرمود: فاطمه جان! چرا به من اطلاع ندادی تا به دنبال تهیه غذا بروم؟


قالت فاطمه علیهاسلام: یااباالحسن انّی لاستحیی من الهی ان اکلف نفسک ما لاتقدر علیه. حضرت زهرا سلام الله علیها فرمود: ای اباالحسن! من از پروردگار خود حیا می کنم چیزی را از تو درخواست نمایم که تو بر آن توان و قدرت نداری. (محمد دشتی، فرهنگ سخنان فاطمه زهرا، انتشارات مۆسسه فرهنگی تحقیقاتی امیرالمۆمنین، چاپ دوم – تابستان ۸۲، ص۹ )

• خوش اخلاقی با دشمن و دوست


توصیه حضرت زهرا سلام الله علیها نسبت به خوش اخلاقی این است که انسان در برابر همه خوش اخلاق باشد نه تنها دوستان.
خیلی از افراد ادعای دینداری و خدا باوری دارند اما در موقع سختی نه تنها دیگر شکر نعمت هایی که خداوند به آنها داده است را به جا نمی آورند بلکه زبان به شکایت می گشایند و در برخی موارد کلمات ناشایست نسبت به دین و خدا به میان می آورند
بشر فی وجه المۆمن یوجب لصاحبه الجنة و بشر فی وجه المعاند المعادی یقی صاحبه عذاب النار: پاداش خوشرویی در برابر مۆمن بهشت است و خوشرویی با دشمن و انسانهای ستیزه جو، انسان را از عذاب آتش باز می دارد. (همان، ص ۱۶ و ۱۷ ) ایشان در همه حیات کوتاه خود این گونه بودند، و "انی بعثت لاتمم مکارم الاخلاق"، درباره ایشان، امیر المومنین(ع) و فرزندان پاکشان صادق است.

 

 

• ساده پوشی


سلمان فارسی می گوید: روزی حضرت فاطمه سلام الله علیها را دیدم که چادری وصله دار و ساده بر سر داشت. در شگفتی ماندم و گفتم: عجبا! دختران پادشاهان ایران و قیصر روم بر کرسی های طلایی می نشینند و پارچه های زربافت به تن می کنند، وه که این دختر رسول خداست. نه چادرهای گران قیمت بر سر دارد و نه لباسهای زیبا.( منظور لباسهایی است که جلب توجه کننده و فاخراست که از عامه مردم متمایز کننده باشد .)
فاطمه علیهاالسلام فرمود: یا سلمان! انّ الله ذخّر لنا الثیاب و الکراسی لیوم آخر. ای سلمان! خداوند لباسهای زینتی و تختهای طلائی را برای ما در روز قیامت ذخیره کرده است.

 

• شکرگذاری از خدا در همه حال


خیلی از افراد ادعای دینداری و خدا باوری دارند اما در موقع سختی نه تنها دیگر شکر نعمت هایی که خداوند به آنها داده است را به جا نمی آورند بلکه زبان به شکایت می گشایند و در برخی موارد کلمات ناشایست نسبت به دین و خدا به میان می آورند. در مقابل این رفتار ناپسند رفتاری سراسر درخور بندگی خدا در رفتار و گفتار یگانه بانوی اسلام وجود دارد.
فاطمه زهرا فرمود: اصبحنا و لیس فی بیتنا شیء… صبح کردیم در حالی که چیزی در خانه ما نیست تا رفع گرسنگی نمائیم و ما در هر حال خدای بزرگ را سپاسگذاریم. (همان، ص ۲۱۹ و ۲۲۰ )

 


• آداب غذا خوردن


عن فاطمة علیها السّلام: فی‏ المائدة اثنتا عشرة خصلة، یجب على کلّ مسلم أن یعرفها، أربع فیها فرض، و أربع فیها سنّة، و أربع فیها تأدیب.
فأمّا الفرض: فالمعرفة، و الرضا، و التسمیة، و الشکر، و أمّا السنّة: فالوضوء قبل الطعام، و الجلوس على الجانب الأیسر، و الأکل بثلاث أصابع، و أمّا التأدیب: فالأکل [بما] یلیک، و تصغیر اللقمة، و المضغ الشدید، و قلّة النظر فی وجوه الناس.( بحرانى اصفهانى، عبد الله بن نور الله، عوالم العلوم ،مۆسسة الإمام المهدى عجّل الله تعالى فرجه الشریف – ایران ؛ قم، چاپ: اول، ۱۴۱۳ ق. ص۹۲۰ )


در سر سفره غذا ۱۲ کار نیک وجود دارد که سزاوار است هر مسلمانی آنها را بشناسد. ۴ مورد واجب و ۴ مورد مستحب و ۴ مورد نشانه ادب و بزرگواری است.


و اما چهار عمل واجب:
الف : شناخت و معرفت پروردگار(بدانیم که نعمت ها از اوست)
ب : راضی به نعمت های خدا بودن 
ج : گفتن بسم الله الرحمن الرحیم در آغاز غذا
د : سپاسگذاری خدا در پایان و گفتن الحمد لله رب العالمین


و چهار عمل مستحب عبارتند از:

الف : وضو گرفتن قبل از غذا    
ب : نشستن بجانب چپ    
ج : در حال نشسته غذا خوردن    
د : غذا خوردن با سه انگشت

و چهار عملی که نشانه ادب است:

الف :  از غذای پیش روی برداشتن
ب :  لقمها را کوچک برداشتن
ج :  غذا را به خوبی جویدن
د :  کمتر در صورت دیگران نگاه کردن. (محمد دشتی، فرهنگ سخنان فاطمه زهرا، ص ۳۶ )

 


• پرهیز از نامحرم


مردی نابینا پس از اجازه گرفتن وارد منزل امام علی علیه السلام شد . پیامبر صلی الله علیه وآله مشاهده فرمود که حضرت زهرا علیهاالسلام برخاست، فرمود: دخترم این مرد نابیناست. پاسخ داد:
ان لم یکن یرانی فانی اراه و هو یشم الریح. (ابن اشعث، محمد بن محمد، الجعفریات (الأشعثیات)، مکتبة النینوى الحدیثة – تهران، چاپ: اول، بى تا،ص: ۹۵ )
پدر اگر او مرا نمی بیند من او را می نگرم! اگر چه او نمی بیند اما بوی زن را استشمام می کند!
رسول خدا صلی الله علیه وآله پس از شنیدن سخنان دخترش فرمود: شهادت می دهم که تو پاره تن من هستی. (محمد دشتی، فرهنگ سخنان فاطمه زهرا، ص ۶۲ )

 

• امر به معروف :


امر به معروف یکی از زیباترین واجبات آیین اسلام است که مهرورزی اسلام را نمایش می دهد، آنجا که یک مسلمان چون دیگری را دوست دارد او را به معروفی فرا می خواند تا آن معروف و خوبی به دیگر صفات او اضافه شود . با اندکی تامل در این آموزه و مداقه در شرایط و درستی آن به نیکویی مشاهده می¬کنیم که با اجرای این واجب چه میزان رشد اخلاقی و معنوی در جامعه ایجاد خواهد شد. حضرت زهرا (س) در بخشی از خطبه فدکیه این نکته را مورد توجه قرار می دهند و می فرمایند : ” خداوند امر به معروف را وسیله‌ای برای اصلاح توده‌های مردم قرار داد.”



• زکات:

 

حضرت زهرا (س) در بخش دیگری از خطبه فدکیه مسئله زکات را مورد توجه قرار می دهند و می فرمایند :” خداوند زکات را موجب تزکیه نفس و افزایش روزی قرار داد.”
زکات از مهمترین آموزه های اجتماعی ـ اقتصادی اسلامی است که حضرت زهرا (س) نیز با تاکید بر آن ، عملی شدن آن را موجب تزکیه نفس و افزایش روزی می دانند، تزکیه نفسی که از طریق رهایی روح از اسارت مادیات دنیایی حاصل می شود و افزایش روزی که علاوه بر معادلات خاص خدایی از طریق رشد ثروت در جامعه در پی تقویت مالی محرومان رخ می دهد.
عملی شدن زکات و پایبندی به این فریضه، یکی از زیبایی های اقتصاد اسلامی را در کاهش فاصله طبقاتی به نمایش می گذارد. البته در قرآن هر کجا زکات آمده است ، کلمه نماز یا صلاه نیز با آن همراه است و باید به آن توجه شود.


• قصاص:

حضرت زهرا (س) می فرمایند : ” خداوند قصاص را وسیله حفظ نفوس انسان‌ها قرار داد.”، گویی حضرت زهرا (س) می دانند که کدام واجبات آرام آرام مورد بی مهری عده ای قرار خواهند گرفت.

• حق همسایگی

روزى امام حسن مجتبى (ع) وارد اتاق مادرش ، حضرت زهرا (س) شد ، دید که مادرش در حال رکوع نماز است و براى مردها وزن هاى مؤمن با ذکر نامشان دعا مى کند. گوش کرد که دید مادرش فقط براى دیگران دعا مى نماید و براى خویش ، هیچ دعایى نمى کند ، جلو آمد و گفت : اى مادر! چرا مقدارى هم براى خودت دعا نمى کنى همان طورى که براى دیگران دعا مى نمایى ؟ حضرت زهرا (س) پاسخ داد: اى فرزندم ! اوّل ما باید به فکر نجات همسایه باشیم و سپس براى خود تلاش و دعا کنیم.

در بررسی سبک زندگی حضرت زهرا (س) توجه به داستان فوق از اهمیت فوق العاده ای برخوردار است، در فکر دیگران بودن و تلاش در جهت برآوردن آرزوهای آنها و دعا در حق دیگران از عالی ترین مفاهیم سبک زندگی بانوی بزرگ جهان اسلام حضرت صدیقه طاهره (س) است.


در حدیثى وارد شده است که دعاى مؤمن در حقّ دیگران مستجاب مى شود و موقعى که انسان در حقّ دیگران و براى دیگران دعا کند، ملائکه الهى براى او دعا خواهند کرد، که حتما، دعاى آن ها مستجاب خواهد شد. این حدیث و دیگر سفارشها در آیین اسلام به وفور مشاهده می شود، آموزه هایی چون مقدم دانستن همسایه بر خود اگر وارد سبک زندگی ما شود می تواند ثمرات ارزشمندی برای ما به همراه آورد که از آن جمله بر اساس حدیثی از امام صادق (ع) می توان به آبادانی شهرها(محله ها) و طولانی شدن عمر اشاره کرد و در صورت بی توجهی به این حق، آثاری در زندگی ما اتفاق خواهد افتاد آنچنانکه روایت شده است یعقوب (ع) به دلیل بی توجهی به همسایه چشم خود، یوسف و بینامین را از دست داد.( روزی یعقوب (ع) گوسفندی را گرفت و ذبح کرد و آن را با اهلش خورد و در همسایگی او روزه و گرسنه بودند و چیزی از آن گوسفند را به آنها نداد)
همسایه در سبک زندگی فاطمی آنچنان جایگاهی دارد که دعا برای خود رنگ می بازد و هر چه هست دعا برای همسایه است.


در این سبک زندگی همسایه حقی دارد که باید به آن عطا کرد مانند آنچه ابوذر در این رابطه می گوید: پیامبر به من فرمود: ای اباذر هرگاه آبگوشت تهیه کردی کمی آبش را بیشتر کن و از آن به همسایه ات نیز بده و این سطحی بالاتر از آن است که مراقب باشیم که حق همسایه را ضایع نکنیم که این حداقل حق است و حق همسایه در حداکثری قرار دارد.
پیامبر اسلام (ص) نگاهی ریزبینانه و دقیق به موضوع همسایه داری دارند و در بیان حق همسایه به چند نکته اشاره می کنند که از آن جمله است : هنگام بیماری، به عیادتش بروید، بر ارتفاع خانه خود بدون موافقت او نیفزایید تا مانع وزش نسیم و جریان هوا نشود، با بوی غذای مطبوع خود، او را میازارید، مگر آنکه مقداری برایش بفرستید، هرگاه میوه ای خریدید، مقداری به او هدیه کنید و اگر مایل به این کار نبودید، آن را پنهانی به خانه ببرید و دقت کنید که فرزندانتان را از خانه بیرون نبرد که فرزند او ببیند و به خاطر آن بهانه گیری کند.

 

• احترام حضرت زهرا (س) به پدر و شوهر

 

احترامی که حضرت فاطمه (س) برای پدر خود قائل بودند در نوع خود بی نظیر است . برای مثال هنگامیکه حضرت علی (ع) برای خواستگاری حضرت صدیقه (س) آمده بودند، حضرت زهرا (س) به پدر خود گفتند: پدر، نظر شما بر نظر من اولی تر است و این یعنی احترام و تعامل یک دختر با پدر در سبک زندگی اسلامی .

زندگی زناشویی آن بزرگوار نیز سرشار از احترام، اطاعت، مهربانی، شفقت و بردباری است .وقتی که خلفای اول و دوم اهل سنت، بعد از قضایای کوچه برای عیادت حضرت فاطمه (س) به منزل حضرت آمدند، با این حال که حضرت زهرا (س) راضی به این دیدار نبودند، به امیرالمومنین (ع) فرمودند که یا علی؛ خانه خانه ی توست، من هم زن تو هستم، تصمیم با توست و هرچه تو تصمیم می گیری و این یعنی اطاعت از شوهر در همه حال .


• تربیت فرزندان :

 

حضرت فاطمه (س) روی تربیت فرزندان بسیار حساس بوده و کارهای متنوعی ازجمله برگزاری مسابقه بین فرزندان، شعر خوانی برای آنان و پرسیدن سخنان ایراد شده توسط پیامبر در مسجد را انجام می دادند .


Share

ارسال دیدگاه
متن پیام : *
نام :
پست الکترونیک :
آدرس وب :
تصویر امنیتی :
 
 
 

  سایت مراجع
  جام معرفت
نماز ظهر عاشورا
  اساسنامه

  لوگوی سایت
برای قرار دادن لوگوی تبلیغاتی سایت آدرس زیر را کپی کرده و در وبلاگ و یا سایتتان قرار دهید www.rahtousheh.com/Files/102488/logo.swf
نشر تراث
کانون نخبگان
ایران هسته ای
  اخبار هیئت

  اوقات شرعی
  حدیث روز

حدیث موضوعی
 پیامک مذهبی

 نور سافت
  آمار سایت
» امروز :
» تعداد بازدید کننده : 121
» تعداد بازدید : 144
» دیروز :
» تعداد بازدید کننده : 2989
» تعداد بازدید : 3157
» کل بازدید ها :
» تعداد بازدید کننده : 2215918
» تعداد بازدید : 2693137
  جستجو