ذکر ایام هفته
  حوزه نت
  پایگاه های اسلامی

  سایت رهبری
  بیانات رهبری
آیت الله جعفری تهرانی
  بیانات رهبری
  خبرنامه
جهت عضویت در خبرنامه از فرم زیر استفاده نمایید

ایمیل*
تلفن همراه*
تصویر امنیتی
ولایت و امامت/ گریه‏ موجودات، پس از شهادت سیّدالشّهدا علیه السلام

در روایتى آمده است که امام صادق- علیه‏ السّلام- به زراره فرمود: اى زراره، به درستى که آسمان چهل صبح بر حسین خون گریست، و زمین چهل صبح با سیاهى‏ اش گریه کرد، و خورشید چهل صبح با گرفتگى ‏اش گریه نمود، و کوه‏ها تکّه تکّه شده و فرو ریختند، و دریاها خروشیدند، و ملایکه چهل صبح بر حسین- علیه‏ السّلام- گریستند.

امکان گریه ‏ى موجودات‏

قرآن شریف، پس از بیان هلاکت قوم فرعون، مى‏ فرماید:

فَما بَکَتْ عَلَیْهِمُ السَّماءُ وَ الْأَرْضُ وَ ما کانُوا مُنْظَرِینَ‏[1]

و آسمان و زمین بر آنان زارى نکردند و مهلت نیافتند.

از این آیه ‏ى شریفه استفاده مى ‏شود که:

اوّلًا: امکان گریه آسمان و زمین، امرى قطعى است و قابل انکار و تردید نیست.

ثانیاً: اگر دو واژه‏ ى‏ «سماء و ارض» کنایه از همه‏ ى موجودات زمینى و آسمانى باشد، دامنه‏ ى استفاده از آیه ‏ى شریفه بیشتر مى‏ شود.

گریه‏ ى موجودات بر سیّدالشّهدا- علیه ‏السّلام- به تفصیل در روایات معصومان- علیهم ‏السّلام- مطرح است، که پس از بیان بخش‏ هایى از آن‏ها، به تفسیر و تبیین آن‏ها خواهیم پرداخت:

گریه ‏ى موجودات بر امام حسین علیه السلام‏

الف. در تفسیر این آیه ‏ى شریفه، روایات‏[2] زیادى درباره ‏ى گریه ‏ى آسمان، و یا گریستن آسمان و زمین بر حضرت یحیى، و امام حسین- علیه‏ السّلام- وارد شده است که به جهت رعایت اختصار، از ذکر آن‏ها خوددارى مى ‏شود.

ب. در بخش دیگرى از روایات،[3] سخن از گریه‏ ى همه‏ ى موجودات بر سیّدالشّهدا- علیه‏ السّلام- است، از آن جمله:

1. مَسمع بن عبدالملک از امام صادق- علیه‏ السّلام- روایت مى ‏کند که فرمود:

«... ما قُتِلَ قَبْلَهُ أَحَدٌ کانَ تَبْکیهِ السَّمواتُ وَ الْأَرَضُونَ وَ الْمَلائِکَةُ وَ الْوَحْشُ، وَ الْحیتانُ فِى الْبِحارِ وَ الْجِبالُ، لَوْ یُؤْذَنُ لَها، ما بَقِىَ عَلَى الْأَرْضِ مُتَنَفِّسٌ ...»[4]

... پیش از امام حسین- علیه ‏السّلام- کسى کشته نشده بود که آسمان‏ها و زمین‏ها و ملایکه و حیوانات وحشى و ماهى‏ هاى دریا و کوه‏ها بر او گریه کنند، اگر به آن‏ها اجازه داده مى ‏شد، موجود زنده ‏اى در روى زمین باقى نمى‏ ماند ...

2. در حدیث دیگرى از آن حضرت است که فرمود:

«إِنَّ أَبا عَبْدِ اللَّهِ الْحُسَیْنُ بْنَ عَلِىٍّ- علیه ‏السّلام- لَمّا مَضى‏، بَکَتْ عَلَیْهِ السَّمَواتُ السَّبْعُ وَ الْأَرَضُونَ السَّبْعُ وَ ما فِیهِنَّ وَ ما بَیْنَهُنَّ وَ مَنْ یَنْقَلِبُ عَلَیْهِنَّ والْجَنَّةُ وَ النّارُ، وَ ما خَلَقَ رَبُّنا، وَ ما یُرى‏ وَ ما لا یُرى‏.»[5]

هنگامى که اباعبداللَّه الحسین، فرزند على- علیه السّلام- شهید شد، آسمان‏هاى هفتگانه و زمین‏هاى هفتگانه و آن چه در آن‏ها، و آن چه در میان آن‏هاست، و کسانى که روى آن حرکت مى‏ کنند و بهشت و جهنم و آن چه پروردگار ما آفریده و آن چه دیده مى‏ شود، و آن چه دیده نمى‏ شود، بر او گریه کردند.[6]

ج. در دسته ‏ى دیگرى از روایات، سخن از گریه‏ ى موجودات نیست؛ بلکه‏ سخن از باریدن و جوشیدن خون است، که به چند مورد اشاره مى ‏شود:

1. در روایتى از امام صادق- علیه ‏السّلام- آمده است که فرمود: پدر بزرگوارم فرمود: ... شبى که امیر مؤمنان على‏ بن ابى طالب- علیه‏ السّلام- کشته شد، «لَمْ یُرْفَعْ حَجَرٌ عَنْ وَجْهِ الْأَرْضِ إِلّا وُجِدَ تَحْتَهُ دَمٌ عَبیطٌ حَتّى‏ طَلَعَ الْفَجْرُ.»؛ (هیچ سنگى از روى زمین بلند نشد مگر آن که خون تازه زیر آن یافت شد، تا این که صبح طلوع کرد.)

حضرت در ادامه ‏ى همین روایت، این موضوع را علاوه بر شب شهادت امیرمؤمنان- علیه ‏السّلام- در شب کشته شدن هارون، یوشع، شمعون و شب رفع (بالا رفتن) عیسى و شب شهادت امام حسین- علیه‏ السّلام- نیز مى‏ فرماید.[7]

2. میثم تمّار- قدّس ‏اللَّه‏ روحه- از امیر مؤمنان- علیه ‏السّلام- روایت مى‏ کند: هر چیزى بر او [امام حسین- علیه‏ السّلام-] مى‏گرید ...:

«وَ تَمْطُرُ السَّماءُ دَماً وَ رَماداً.»[8]

آسمان، خون و خاکستر مى‏ بارد.

3. در خبرى، از بعضى از افراد موثّق نقل شده: شبى که امام حسین- علیه ‏السّلام- کشته شد:

«ما رَفَعْنا حَجَراً وَ لا مَدَراً وَ لا صَخْراً إِلّا وَ رَأَیْنا تَحْتَها دَمَاً یَغلى، وَاحْمَرَّتِ الْحیطانُ کالْعَلَقِ، وَ مُطِرْنا ثَلاثَةَ أَیّامٍ دَماً عَبیطاً ...»[9]

هیچ سنگ و کلوخ و صخره‏اى را بلند نکردیم مگر این که زیر آن خونى را دیدیم که مى‏ جوشید، دیوارها مانند خون بسته سرخ شد، و سه روز، خون تازه بر ما بارید ...

کیفیّت گریه‏ ى موجودات‏

د. در دسته دیگرى از روایات، گریه‏ ى بعضى از موجودات و نیز کیفیّت گریه ‏ى‏ آن‏ها بیان شده است، از آن جمله:

1. در روایتى آمده است که امام صادق- علیه‏ السّلام- به زراره فرمود:

«یا زُرارَةُ، إِنَّ السَّماءَ بَکَتْ عَلَى الْحُسَیْنِ أَرْبَعینَ صَباحاً بِالدَّمِ، وَ إِنَّ الْأَرْضَ بَکَتْ أَرْبَعینَ صَباحاً بِالسَّوادِ، وَ إِنَّ الشَّمْسَ بَکَتْ أَرْبَعینَ صَباحاً بِالْکُسُوفِ، وَ إِنَّ الْجِبالَ تَقَطَّعَتْ وَ انْتَثَرَتْ، وَ إِنَّ الْبِحارَ تَفَجَّرَت، وَ إِنَّ الْمَلائِکَةَ بَکَتْ أَرْبَعینَ صَباحاً عَلَى الْحُسَیْنِ- علیه‏ السّلام- ...»[10]

اى زراره، به درستى که آسمان چهل صبح بر حسین خون گریست، و زمین چهل صبح با سیاهى‏ اش گریه کرد، و خورشید چهل صبح با گرفتگى ‏اش گریه نمود، و کوه‏ها تکّه تکّه شده و فرو ریختند، و دریاها خروشیدند، و ملایکه چهل صبح بر حسین- علیه‏ السّلام- گریستند.

2. عبداللَّه بن هلال مى ‏گوید: از امام صادق- علیه‏ السّلام- شنیدم که فرمود:

«إِنَّ السَّماءَ بَکَتْ عَلَى الْحُسَیْنِ بْنِ عَلِىٍّ- علیه‏ السّلام- وَ یَحْیَى بْنِ زَکَرِیّا، وَ لَمْ تَبْکِ عَلى‏ أَحَدٍ غَیْرِهِما. قُلْتُ: وَ ما بُکاؤُها؟ قالَ: مُکِثُوا أَرْبَعینَ یَوْماً تَطْلَعُ الشَّمْسُ بِحُمْرَةٍ وَ تَغْرُبُ بِحُمْرَةٍ. قُلْتُ: فَذاکَ بُکاؤُها؟ قالَ: نَعَم.»[11]

همانا آسمان بر حسین بن على- علیه ‏السّلام- و یحیى بن زکریا گریه کرد و بر کسى غیر از آن دو نگریست، [راوى مى‏ گوید:] عرض کردم: گریه ‏ى آسمان چگونه بود؟ فرمود: چهل روز به گونه ‏اى بود که خورشید با سُرخى طلوع و غروب مى‏ کرد. [مى گوید:] عرض کردم: این گریه‏ اش بود؟ فرمود: بله.

با این همه، در چند حدیث،[12] سخن از گریه نکردن دو شهر و یک قوم در این مصیبت بزرگ است، از آن جمله:

از امام صادق- علیه ‏السّلام- روایت شده که فرمود:

«لَمْ تَبْکِ عَلَیْهِ الْبَصْرَةُ وَ لا دَمِشْقُ وَ لا آلُ عُثْمانَ بْنِ عَفّانٍ.»[13]

بصره و دمشق و خاندان عثمان بن عفّان بر او نگریستند.

بیان: از مجموع روایاتى که درباره ‏ى گریستن موجودات بر سیّدالشّهدا- علیه ‏السّلام- وارد شده- که بعضى از آن‏ها ذکر شد- چند مسأله روشن مى ‏شود:

1. همه‏ ى موجودات بر آن بزرگوار گریه کردند.

2. کیفیّت گریه ‏ى هر موجودى، متناسب با خلقتش مى ‏باشد.

3. جوشیدن خون از زمین، و یا ظاهر شدن آن در زیر سنگ و شن، گریه ‏ى زمین مى ‏باشد.[14]

4. آن کس که همه ‏ى موجودات بر او گریستند، تنها سیّدالشّهدا- علیه‏ السّلام- بود و بس.

 

منبع: کتاب ارزشمند فروغ شهادت، آیت الله سعادت­ پرور پهلوانی تهرانی،1جلد، احیاء کتاب - تهران، چاپ: سوم، 1388 ش.



[1] ( 1). سوره‏ ى دخان، آیه ‏ى 29.

[2] ( 2). ر. ک: کامل الزیارات، باب 28، ص 88؛ بحارالانوار، ج 45، باب 40، ص 201.

[3] ( 1). ر. ک: کامل الزیارات، باب 26، ص 79.

[4] ( 2). کامل الزیارات، باب 22، روایت 2، ص 68.

[5] ( 3). کامل الزیارات، باب 26، روایت 3، ص 80.

[6] ( 4). در کامل الزیارات، ص 199، باب 79، زیارت 2 نیز از این معانى- که در این دو روایت ذکر شد- یاد شده است، آن جا که مى‏فرماید:\i « أَشْهَدُ أَنَّ دَمَکَ سَکَنَ فِى الْخُلْدِ ...»\E که در این فصل و در فصل آخر( زیارت سوم) بدان اشاره خواهد شد.

[7] ( 1). بحارالانوار، ج 45، ص 203، روایت 5.

[8] ( 2). بحارالانوار، ج 45، ص 202، روایت 4.

[9] ( 3). بحارالانوار، ج 45، ص 204، روایت 6.

[10] ( 1). کامل الزیارات، باب 26، روایت 6، ص 81.

[11] ( 2). بحارالانوار، ج 45، ص 210، روایت 18.

[12] ( 3). کامل الزیارات، ص 80، باب 26، روایات 4 و 5.

[13] ( 1). کامل الزیارات، باب 26، روایت 5، ص 80.

[14] ( 2). شاید منظور از گریستن زمین به« سواد» در حدیث زراره( که در بخش« د» بدان اشاره شد)، همان خون سیاه و یا ممکن است غیر از این مراد باشد.


Share

ارسال دیدگاه
متن پیام : *
نام :
پست الکترونیک :
آدرس وب :
تصویر امنیتی :
 
 
 

  سایت مراجع
 کانال تلگرام
  جام معرفت
نماز ظهر عاشورا
  اساسنامه

  لوگوی سایت
برای قرار دادن لوگوی تبلیغاتی سایت آدرس زیر را کپی کرده و در وبلاگ و یا سایتتان قرار دهید www.rahtousheh.com/Files/102488/logo.swf
نشر تراث
کانون نخبگان
ایران هسته ای
  اخبار هیئت

  اوقات شرعی
  حدیث روز

حدیث موضوعی
 پیامک مذهبی

 نور سافت
  آمار سایت
» امروز :
» تعداد بازدید کننده : 385
» تعداد بازدید : 425
» دیروز :
» تعداد بازدید کننده : 1757
» تعداد بازدید : 1842
» کل بازدید ها :
» تعداد بازدید کننده : 2501782
» تعداد بازدید : 3017263
  جستجو